Instructie gemeentebesturen 1801

Home / Bronnen / Instructie gemeentebesturen 1801    |    Terug
Instructie gemeentebesturen 1801
   
   
 
 
 
 

Instructie voor de gemeentebesturen der Bataafse Republiek en reglementen voor verkiezingen

‘Elke Gemeente heeft een Gemeente-Bestuur, welk Collegie RAAD DER GEMEENTE zal genaamd worden’. Zo start dit boekje met regels voor de inrichting van lokaal bestuur. Het is uitgegeven vanuit het Uitvoerend Bewind (de regering) en het Vertegenwoordigend Lichaam (parlement). Het bevat de regels waaraan een gemeentebestuur zich diende te houden, maar ook de eisen en taken die aan raadsleden, de voorzitter en de gemeentesecretaris werden gesteld.

Om verkiesbaar te zijn als raadslid  moest men zelf stemgerechtigd zijn, in elk geval ouder dan vijfentwintig jaar zijn, vijf jaar in de gemeente hebben gewoond en geen kerkelijke erediensten voorgaan of verbonden zijn met het openbaar onderwijs.

Er was zelfs een regeling voor de volgorde van aftreding van raadsleden, om te voorkomen dat vertegenwoordigers te lang op één positie zaten en daardoor hun werk niet meer naar behoren zouden kunnen doen of erger: zouden gaan handelen uit eigen belang. Daarom zijn er verschillende regels opgesteld die belangenverstrengeling tegen moeten gaan. Zo mochten familieleden of andere verwanten niet gezamenlijk in de raad zitten. Kun je meer artikelen vinden die belangenverstrengeling proberen tegen te gaan?

Om een democratie te laten functioneren is het nodig om open en transparant te zijn rond besluitvorming. Burgers moeten de besluitvorming kunnen controleren. Om deze reden bevat het boekje ook regels over de manier waarop gemeentes met de burgers moesten communiceren. Zo moeten wetten en regels worden gepubliceerd en nauwkeurig bij worden gehouden door de gemeentesecretaris. Daarnaast dient de vergadering zo regelmatig mogelijk worden gehouden zodat burgers de vergaderingen kunnen bijwonen. Het volgende artikel gaat hier ook over:

44. Elk derzelven doet de gehoudene Registers van
      deszelfs handelingen, welke niet secreet behoren
      gehouden te worden, iedere zes maanden, veertien
      dagen lange, op ene vertrouwde plaats, openlyk,
      ter leezing de Ingezetenen voorleggen
.

Zelf door alle regels en artikelen bladeren? Het hele boekje (60 pagina's) is de vinden op Google Books.

Maker: Bataafse Republiek
Datering: 1801-12-01
Collectie: Archief van de gemeente Heiloo
Nummer: 2
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/5f1d99fd79ac32c89544f52ea472a3d7
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.
  Onderdeel van thema's

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Instructie gemeentebesturen 1801

Tijdvak: Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)


Omschrijving

Instructie voor de gemeentebesturen der Bataafse Republiek en reglementen voor verkiezingen

‘Elke Gemeente heeft een Gemeente-Bestuur, welk Collegie RAAD DER GEMEENTE zal genaamd worden’. Zo start dit boekje met regels voor de inrichting van lokaal bestuur. Het is uitgegeven vanuit het Uitvoerend Bewind (de regering) en het Vertegenwoordigend Lichaam (parlement). Het bevat de regels waaraan een gemeentebestuur zich diende te houden, maar ook de eisen en taken die aan raadsleden, de voorzitter en de gemeentesecretaris werden gesteld.

Om verkiesbaar te zijn als raadslid  moest men zelf stemgerechtigd zijn, in elk geval ouder dan vijfentwintig jaar zijn, vijf jaar in de gemeente hebben gewoond en geen kerkelijke erediensten voorgaan of verbonden zijn met het openbaar onderwijs.

Er was zelfs een regeling voor de volgorde van aftreding van raadsleden, om te voorkomen dat vertegenwoordigers te lang op één positie zaten en daardoor hun werk niet meer naar behoren zouden kunnen doen of erger: zouden gaan handelen uit eigen belang. Daarom zijn er verschillende regels opgesteld die belangenverstrengeling tegen moeten gaan. Zo mochten familieleden of andere verwanten niet gezamenlijk in de raad zitten. Kun je meer artikelen vinden die belangenverstrengeling proberen tegen te gaan?

Om een democratie te laten functioneren is het nodig om open en transparant te zijn rond besluitvorming. Burgers moeten de besluitvorming kunnen controleren. Om deze reden bevat het boekje ook regels over de manier waarop gemeentes met de burgers moesten communiceren. Zo moeten wetten en regels worden gepubliceerd en nauwkeurig bij worden gehouden door de gemeentesecretaris. Daarnaast dient de vergadering zo regelmatig mogelijk worden gehouden zodat burgers de vergaderingen kunnen bijwonen. Het volgende artikel gaat hier ook over:

44. Elk derzelven doet de gehoudene Registers van
      deszelfs handelingen, welke niet secreet behoren
      gehouden te worden, iedere zes maanden, veertien
      dagen lange, op ene vertrouwde plaats, openlyk,
      ter leezing de Ingezetenen voorleggen
.

Zelf door alle regels en artikelen bladeren? Het hele boekje (60 pagina's) is de vinden op Google Books.

Maker: Bataafse Republiek
Datering: 1801-12-01
Collectie: Archief van de gemeente Heiloo
Nummer: 2
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/5f1d99fd79ac32c89544f52ea472a3d7

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Trefwoorden

Heiloo
bestuur
communicatie
democratie
feodalisme
Verlichting