Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij

Home / Bronnen / Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij    |    Terug
Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij
   
   
 
 
 
 

Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij

Kennisdeling gebeurde voornamelijk binnen verenigingsverband met het houden van lezingen of het uitgeven van boekjes. Zo’n vereniging was ook de Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij, ook wel de Maatschappij Vooruitgang door Wetenschap.Het doel bij de oprichting was: ‘Deugd te beoefenen, menschlievendheid aan te kweeken, en kunsten en wetenschappen te bevorderen’.

De club werd in 1806 opgericht in Amsterdam en kreeg later nog afdelingen in Middelburg (1818), Alkmaar (1821) en Den Haag (1822, overigens snel weer ontbonden). Net als elk genootschap had het een reglement (grondbeginselen) van 10 regels, die op één na altijd van kracht zijn gebleven. ‘Eendracht en broederschap’ was erg belangrijk. Eendracht werd bijvoorbeeld nagestreefd door de bepaling dat tijdens vergaderingen ‘alle onderscheid van rang of stand verviel’.

Elk jaar gaf het genootschap een jaarboekje uit met de stand van zaken in de vereniging: verslagen van ledenvergaderingen, samenstelling van het bestuur en commissies en de ledenlijsten. Daarnaast was er plek voor belangrijke en/of prijswinnende (‘bekroonde’) bijdragen van leden vanuit de diverse disciplines.

Op de afbeeldingen zie je enkele bladzijden betreffende de afdeling Alkmaar in het jaarboekje van 1852-1853. Op de ledenlijst zien we de heer H. J. de Lange, uit wiens familiearchief dit jaarboekje afkomstig is. Uit het overzicht van de taken blijkt dat hij redenaar was, een goede spreker dus! Wat ook opvalt is dat niet alle leden van de afdeling woonachtig waren in Alkmaar, sommigen woonden er ver buiten. Dat waren doorgaans de honoraire leden (personen met erelidmaatschap). De tekens achter de namen geven de mate van verdienstelijkheid voor de club aan. De lijst van commissies toont met welke disciplines in kunst en wetenschap de afdeling zich bezighield: letteren, beeldende kunst, toneel en natuurkunde.

Een ouder jaarboekje van Maatschappij VW is hier in zijn geheel digitaal te bekijken: Almanak 1844

In het archief van de afdeling zijn nog insignes te vinden die bestuursleden op hun kleding droegen en een menukaart ter gelegenheid van het 75-jarige bestaan van de moeder-maatschappij.

Maker: Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij
Datering: 1852-01-01 / 1853-12-12
Collectie: Archief van de familie De Lange (jaarboekje) // Archief van het Kunst en Wetenschap Beoefenend Genootschap, afd. Alkmaar
Nummer: 1530 (jaarboekje) // 18 (menukaart) en 23 (insignes)
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/518e1c4558983418a285182a6355d507
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.
  Onderdeel van thema's

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij

Tijdvak: Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)


Omschrijving

Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij

Kennisdeling gebeurde voornamelijk binnen verenigingsverband met het houden van lezingen of het uitgeven van boekjes. Zo’n vereniging was ook de Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij, ook wel de Maatschappij Vooruitgang door Wetenschap.Het doel bij de oprichting was: ‘Deugd te beoefenen, menschlievendheid aan te kweeken, en kunsten en wetenschappen te bevorderen’.

De club werd in 1806 opgericht in Amsterdam en kreeg later nog afdelingen in Middelburg (1818), Alkmaar (1821) en Den Haag (1822, overigens snel weer ontbonden). Net als elk genootschap had het een reglement (grondbeginselen) van 10 regels, die op één na altijd van kracht zijn gebleven. ‘Eendracht en broederschap’ was erg belangrijk. Eendracht werd bijvoorbeeld nagestreefd door de bepaling dat tijdens vergaderingen ‘alle onderscheid van rang of stand verviel’.

Elk jaar gaf het genootschap een jaarboekje uit met de stand van zaken in de vereniging: verslagen van ledenvergaderingen, samenstelling van het bestuur en commissies en de ledenlijsten. Daarnaast was er plek voor belangrijke en/of prijswinnende (‘bekroonde’) bijdragen van leden vanuit de diverse disciplines.

Op de afbeeldingen zie je enkele bladzijden betreffende de afdeling Alkmaar in het jaarboekje van 1852-1853. Op de ledenlijst zien we de heer H. J. de Lange, uit wiens familiearchief dit jaarboekje afkomstig is. Uit het overzicht van de taken blijkt dat hij redenaar was, een goede spreker dus! Wat ook opvalt is dat niet alle leden van de afdeling woonachtig waren in Alkmaar, sommigen woonden er ver buiten. Dat waren doorgaans de honoraire leden (personen met erelidmaatschap). De tekens achter de namen geven de mate van verdienstelijkheid voor de club aan. De lijst van commissies toont met welke disciplines in kunst en wetenschap de afdeling zich bezighield: letteren, beeldende kunst, toneel en natuurkunde.

Een ouder jaarboekje van Maatschappij VW is hier in zijn geheel digitaal te bekijken: Almanak 1844

In het archief van de afdeling zijn nog insignes te vinden die bestuursleden op hun kleding droegen en een menukaart ter gelegenheid van het 75-jarige bestaan van de moeder-maatschappij.

Maker: Kunst en Wetenschap Bevorderende Maatschappij
Datering: 1852-01-01 / 1853-12-12
Collectie: Archief van de familie De Lange (jaarboekje) // Archief van het Kunst en Wetenschap Beoefenend Genootschap, afd. Alkmaar
Nummer: 1530 (jaarboekje) // 18 (menukaart) en 23 (insignes)
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/518e1c4558983418a285182a6355d507

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Trefwoorden

Alkmaar
kennisoverdracht
Verlichting
wetenschap