Maatschappij tot Nut van 't Algemeen in De Rijp

Home / Bronnen / Maatschappij tot Nut van 't Algemeen in De Rijp    |    Terug
Maatschappij tot Nut van 't Algemeen in De Rijp
   
   
 
 
 
 

Maatschappij tot Nut van 't Algemeen

In 1784 werd in Edam de ‘Maatschappij van Konsten en Wetenschappen, tot nut van ’t Algemeen’ opgericht. Het had volksontwikkeling voor ogen door vergroting van kennis. Nog steeds houdt 't Nut zich bezig met zaken die algemeen belang dienen, zoals onderwijs, ontwikkeling en maatschappelijke discussie. Ze heeft daarmee een bijdrage geleverd aan de democratisering van Nederland. 't Nut kreeg uiteindelijk door het hele land plaatselijke afdelingen (departementen), zo ook in De Rijp (1789-1793 en 1817-1992>).

De leden geloofden in de vooruitgang van mensen en samenleving door onderwijs. ‘t Nut investeerde daarom in (school)boeken en schoolsoorten, met name voor de arbeidersklasse. Er werd voor het eerst geïnvesteerd in het opleiden van leraren door de oprichting van lerarenopleidingen: de kweekscholen.

In deze folder uit 1893 wordt promotie gemaakt voor het stichten van een bewaarschool in De Rijp. Een bewaarschool was bedoeld voor kinderen van 3 tot 6 jaar oud, de voorloper van de kleuterschool dus. We lezen waarom ’t Nut zo’n school nodig vond: jonge kinderen hebben oppas nodig en houden daardoor in arme gezinnen hun ouders – en vooral moeders - af van werkzaamheden die nodig zijn om het hoofd boven water te houden. Met die kinderen op school hadden zij hun handen vrij om de thuissituatie te verbeteren. Een maatregel tegen armoede dus. Daarbij hoefden oudere broers en zussen dan ook niet meer van school gehouden te worden om hun ouders mee te helpen met de kleintjes.

Uiteraard brengt zo’n school de nodige kosten met zich mee. Het landelijke bestuur van ’t Nut betaalde de oprichtingskosten. Met de folder en het inschrijfbiljet roept de commissie van afdeling De Rijp dorpsbewoners op om vervolgens bij te dragen aan de jaarlijkse kosten van de school.

Maker: Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, departement De Rijp
Datering: 08-1893
Collectie: Archief van de gemeente De Rijp, 1817-1970
Nummer: 963
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/9f4709295d78353096374a8f52fbc48b
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.
  Onderdeel van thema's

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Maatschappij tot Nut van 't Algemeen in De Rijp

Tijdvak: Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)


Omschrijving

Maatschappij tot Nut van 't Algemeen

In 1784 werd in Edam de ‘Maatschappij van Konsten en Wetenschappen, tot nut van ’t Algemeen’ opgericht. Het had volksontwikkeling voor ogen door vergroting van kennis. Nog steeds houdt 't Nut zich bezig met zaken die algemeen belang dienen, zoals onderwijs, ontwikkeling en maatschappelijke discussie. Ze heeft daarmee een bijdrage geleverd aan de democratisering van Nederland. 't Nut kreeg uiteindelijk door het hele land plaatselijke afdelingen (departementen), zo ook in De Rijp (1789-1793 en 1817-1992>).

De leden geloofden in de vooruitgang van mensen en samenleving door onderwijs. ‘t Nut investeerde daarom in (school)boeken en schoolsoorten, met name voor de arbeidersklasse. Er werd voor het eerst geïnvesteerd in het opleiden van leraren door de oprichting van lerarenopleidingen: de kweekscholen.

In deze folder uit 1893 wordt promotie gemaakt voor het stichten van een bewaarschool in De Rijp. Een bewaarschool was bedoeld voor kinderen van 3 tot 6 jaar oud, de voorloper van de kleuterschool dus. We lezen waarom ’t Nut zo’n school nodig vond: jonge kinderen hebben oppas nodig en houden daardoor in arme gezinnen hun ouders – en vooral moeders - af van werkzaamheden die nodig zijn om het hoofd boven water te houden. Met die kinderen op school hadden zij hun handen vrij om de thuissituatie te verbeteren. Een maatregel tegen armoede dus. Daarbij hoefden oudere broers en zussen dan ook niet meer van school gehouden te worden om hun ouders mee te helpen met de kleintjes.

Uiteraard brengt zo’n school de nodige kosten met zich mee. Het landelijke bestuur van ’t Nut betaalde de oprichtingskosten. Met de folder en het inschrijfbiljet roept de commissie van afdeling De Rijp dorpsbewoners op om vervolgens bij te dragen aan de jaarlijkse kosten van de school.

Maker: Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, departement De Rijp
Datering: 08-1893
Collectie: Archief van de gemeente De Rijp, 1817-1970
Nummer: 963
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/9f4709295d78353096374a8f52fbc48b

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Trefwoorden

Verlichting
De Rijp
onderwijs
jeugd
Kennisoverdracht