Melden voor de arbeidsinzet

Home / Bronnen / Melden voor de arbeidsinzet    |    Terug
Melden voor de arbeidsinzet
   
   
 
 
 

In 1940 begon de bezetter vrijwilligers op te roepen om in Duitsland te gaan. Werklozen die dat weigerden kregen geen steun meer. In januari 1942 werd de Nederlandse Arbeidsdienst ingesteld die arbeidsdienstplicht kon opleggen aan jonge mannen. Zij kregen een oproep voor de Arbeitseinsatz. Dat betekende werken in de Duitse fabrieken of in Nederland bij bijvoorbeeld de bunkerbouw. Je kon ook de oproep naast je neerleggen en onderduiken. Vrijstellingen van de arbeidsdienst waren te verkrijgen als je bijvoorbeeld in de landbouw werkte. Hoe verder de oorlog vorderde hoe meer mannen werden opgeroepen Het Duitse leger had steeds meer behoefte aan arbeidskrachten voor werk in Duitsland en voor het graven van versterkingen in ons land. Mannen werden soms opgeroepen zich te melden, soms gewoon bijeengedreven in een razzia. Of allebei. Op 12 december 1944 kwam dit tweetalige bevel van Weermachtcommandant Noord-Holland. Alle mannen van 17 tot 40 jaar, dus van de jaargangen 1905-1927, moesten zich voor arbeidsinzet melden. Om 9 uur ’s morgens moesten ze zich voor hun huis op straat opstellen en wachten op de Weermacht die hen op zou halen. Het bevel ging samen met dreigementen: onderduiken zou zeer strenge maatregelen tegen familieleden ten gevolge hebben. Familie was verplicht de verblijfplaats van afwezige mannelijke familieleden aan het doorkamcommando door te geven. Op 15 december volgde een grote razzia op Wieringen. Omdat de Duitsers alle toegangswegen hadden afgesloten konden veel mannen niet ontkomen. Zij zijn met een boot naar Kampen gevaren en van daar op transport gegaan naar Duitsland. Een aantal is omgekomen tijdens die maanden in Duitsland, maar de meesten konden in mei 1945 terugkeren.

Datering: 1944-12-12
Collectie: RAA, Beeldbank
Nummer: PR1003321
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Melden voor de arbeidsinzet

Tijdvak:


Omschrijving

In 1940 begon de bezetter vrijwilligers op te roepen om in Duitsland te gaan. Werklozen die dat weigerden kregen geen steun meer. In januari 1942 werd de Nederlandse Arbeidsdienst ingesteld die arbeidsdienstplicht kon opleggen aan jonge mannen. Zij kregen een oproep voor de Arbeitseinsatz. Dat betekende werken in de Duitse fabrieken of in Nederland bij bijvoorbeeld de bunkerbouw. Je kon ook de oproep naast je neerleggen en onderduiken. Vrijstellingen van de arbeidsdienst waren te verkrijgen als je bijvoorbeeld in de landbouw werkte. Hoe verder de oorlog vorderde hoe meer mannen werden opgeroepen Het Duitse leger had steeds meer behoefte aan arbeidskrachten voor werk in Duitsland en voor het graven van versterkingen in ons land. Mannen werden soms opgeroepen zich te melden, soms gewoon bijeengedreven in een razzia. Of allebei. Op 12 december 1944 kwam dit tweetalige bevel van Weermachtcommandant Noord-Holland. Alle mannen van 17 tot 40 jaar, dus van de jaargangen 1905-1927, moesten zich voor arbeidsinzet melden. Om 9 uur ’s morgens moesten ze zich voor hun huis op straat opstellen en wachten op de Weermacht die hen op zou halen. Het bevel ging samen met dreigementen: onderduiken zou zeer strenge maatregelen tegen familieleden ten gevolge hebben. Familie was verplicht de verblijfplaats van afwezige mannelijke familieleden aan het doorkamcommando door te geven. Op 15 december volgde een grote razzia op Wieringen. Omdat de Duitsers alle toegangswegen hadden afgesloten konden veel mannen niet ontkomen. Zij zijn met een boot naar Kampen gevaren en van daar op transport gegaan naar Duitsland. Een aantal is omgekomen tijdens die maanden in Duitsland, maar de meesten konden in mei 1945 terugkeren.

Datering: 1944-12-12
Collectie: RAA, Beeldbank
Nummer: PR1003321

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl.