Proclamatie Sint Maarten 1795

Home / Bronnen / Proclamatie Sint Maarten 1795    |    Terug
Proclamatie Sint Maarten 1795
   
   
 
 
 
 
Transcriptie
Proclamatie Vrijheid Gelijkheid Broederschap Commissarissen van wegens het Committe ten voorlichting aangesteld & gelast door de vergadering Der Repreesentanten Van het volk van holland in aanmerking hebbende genomen de gesteltenis Van zaken te Sint Maarten Eenigenburg & Valkoog plaas hebbende te gelijk geïnformeerd zijnde van de verkleevheijd [verbonden zijn met] van het groots & gedeelte Dier gemeentens aan het afgeschaft sijsthema van geweld & overheersching & aan het Oranjehuis als mede dat de leden der thans fungeerende Municipaliteiten (gemeenten) van zelve dorpen wel expresselijk vallen in de termen Van de generale aanschrijving van de 8 April laas l.[eden] hebben uijt hoofde goed gevonde te dimitteeren Gelijk Dezelve Diemitteren bij deze De municipaliteijten van gezegde 3 plaassen in haar gelijk gegevens benevens. Derzelve schout & secretaris & in den zelve plaaszen respectievelijk aan te stellen Gelijk der zelve aan stellen bij deze de navolgende personen Tot schout en secretaris Jan Bleeker: tot leden der respectieve Municipaliteiten ten 1. Van Sint-Maarten Cornelis Zwardt, Hark Dickstaal, Teunis hoogeboom & Reijer Kos 2e Van Eenigenburg Jacob Bleeker Jacob Züdt & Jan Dekker 3e Van Valkoog Garment Groenveld Willem kuijlboer & Jan Paters Vermanende & desnoods gelastende gem. commissaressen zo in hunne Voorz. [voorzeide] qualieteit als in qualitiet mede repreesentanten des Volks Van holland de respectieve gemeentens van dezelve dorpen de bovengenoemde personen in qualiteit als schout secretaris & leden van de Municipaliteit te erkennen & als zodanige te Eerbiedigen zullende alle die geene welke zich Contraree [op tegenstrijdige wijze] dezes mogte komen te gedragen als verstoorers der publieque rust & als zich opposeerende tegens de heilzame wil & intentie Der Representanten van het volk van holland worden aangemerkt & als zodanige naar regeur [strengheid] Der Wetten aan den Lijve Zelvs naa exigentie (met bewijs komen) van zaken met de dood worden Gestraft. En zal deze onse proclamatie op de 3 gemelde dorpen Worden Gepubliceert & geaffegeert ter plaatse waar men Gewoon is publicatien & affitien te doen Aldus Gedaan te St Maarten en getekent J.S.L[?] Den 7 Maij 1795 Van gedep[uteerde] J. Nuhout Van der Veen Accodeerd met voorschrevene Het Eerste jaar der Bataasche Vrijheyd Jan Bleeker secretaris

Proclamatie Sint Maarten 1795

Deze proclamatie (openbare mededeling) werd op 7 mei 1795 in Sint Maarten uitgesproken. In deze tijd was er binnen Nederland een nieuwe regering aan de macht. Het was niet meer vanzelfsprekend om een bestuursfunctie uit te oefenen alleen omdat je uit een bepaalde familie kwam. Ook op gemeentelijk niveau kwamen er nieuwe mensen in bestuursfuncties terecht: burgers die gekozen waren door andere burgers. Deze bron is een aankondiging van de nieuwe bestuurders in Sint Maarten, Eenigenburg en Valkkoog.

Voor Sint Maarten: Jan Bleeker, Cornelis Zwart Hark, Dick Staal, Teunis Hoogeboom en Reyer Kost. Voor Eenigenburg: Jacob Bleeker, Jacob Züdt en Jan Dekker. Voor Valkkoog: Garment Groen, Willem Kuylboer en Jan Paters.

De schrijvers spreken zich uit tegen het systeem van geweld, overheersing en de macht van de Oranjes (de leden van het Huis Oranje-Nassau). In het nieuwe systeem zijn alle burgers gelijk en worden bestuurders gekozen. Dat zien we doordat er in de bron gesproken wordt over de 'representanten van het volk van Holland'. Vrijheid, gelijkheid en broederschap spelen een grote rol net als in Frankrijk. Maar wie de nieuwe bestuurders niet erkent, de publieke orde verstoort en/of zich tegen de bestuurders verzet zal streng worden gestraft.

Om de proclamatie te verspreiden gingen drie 'Bataven' (het 'Committé van Voorlichting' genoemd) op rondreis door de provincie: Samuel Iperusz Wiselius, Joachim Nuhout van der Veen en P.J.B.C. van der Aa. Het verslag van hun ervaringen per dorp of plaats is opgenomen in het boek Decreeten van de Provisioneele repræsentanten van het volk Holland. Van juli en augustus 1795. Deel 4, eerste stuk (vanaf bladzijde 16). Op bladzijde 23 lezen we dat het bezoek in Sint Maarten niet zonder slag of stoot was. In de kerk zagen de drie 'tot hunne verontwaardiging' nog veel oranje-gezinde attributen hangen. Op hun bevel werden die weggehaald waarna de hoop voor de herberg in brand werd gestoken.

Maker: Joachim Nuhout van der Veen en Jan Bleeker
Datering: 7 mei 1795
Collectie: RAA Archief van de gemeente Sint Maarten, 1634-1811
Nummer: 5
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/bd2d298c8ff931f8b4c5a97aa5e316d8
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.
  Onderdeel van thema's

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Proclamatie Sint Maarten 1795

Tijdvak: Tijd van pruiken en revoluties (1700-1800)


Omschrijving

Proclamatie Sint Maarten 1795

Deze proclamatie (openbare mededeling) werd op 7 mei 1795 in Sint Maarten uitgesproken. In deze tijd was er binnen Nederland een nieuwe regering aan de macht. Het was niet meer vanzelfsprekend om een bestuursfunctie uit te oefenen alleen omdat je uit een bepaalde familie kwam. Ook op gemeentelijk niveau kwamen er nieuwe mensen in bestuursfuncties terecht: burgers die gekozen waren door andere burgers. Deze bron is een aankondiging van de nieuwe bestuurders in Sint Maarten, Eenigenburg en Valkkoog.

Voor Sint Maarten: Jan Bleeker, Cornelis Zwart Hark, Dick Staal, Teunis Hoogeboom en Reyer Kost. Voor Eenigenburg: Jacob Bleeker, Jacob Züdt en Jan Dekker. Voor Valkkoog: Garment Groen, Willem Kuylboer en Jan Paters.

De schrijvers spreken zich uit tegen het systeem van geweld, overheersing en de macht van de Oranjes (de leden van het Huis Oranje-Nassau). In het nieuwe systeem zijn alle burgers gelijk en worden bestuurders gekozen. Dat zien we doordat er in de bron gesproken wordt over de 'representanten van het volk van Holland'. Vrijheid, gelijkheid en broederschap spelen een grote rol net als in Frankrijk. Maar wie de nieuwe bestuurders niet erkent, de publieke orde verstoort en/of zich tegen de bestuurders verzet zal streng worden gestraft.

Om de proclamatie te verspreiden gingen drie 'Bataven' (het 'Committé van Voorlichting' genoemd) op rondreis door de provincie: Samuel Iperusz Wiselius, Joachim Nuhout van der Veen en P.J.B.C. van der Aa. Het verslag van hun ervaringen per dorp of plaats is opgenomen in het boek Decreeten van de Provisioneele repræsentanten van het volk Holland. Van juli en augustus 1795. Deel 4, eerste stuk (vanaf bladzijde 16). Op bladzijde 23 lezen we dat het bezoek in Sint Maarten niet zonder slag of stoot was. In de kerk zagen de drie 'tot hunne verontwaardiging' nog veel oranje-gezinde attributen hangen. Op hun bevel werden die weggehaald waarna de hoop voor de herberg in brand werd gestoken.

Maker: Joachim Nuhout van der Veen en Jan Bleeker
Datering: 7 mei 1795
Collectie: RAA Archief van de gemeente Sint Maarten, 1634-1811
Nummer: 5
Link: https://www.regionaalarchiefalkmaar.nl/collecties/archieven/archieven-2/file/bd2d298c8ff931f8b4c5a97aa5e316d8

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Trefwoorden

bestuur
ancien régime
Politiek