Ruïne van het kasteel van Egmond

Home / Bronnen / Ruïne van het kasteel van Egmond    |    Terug

Ruïne van het kasteel van Egmond

In 1643 maakte een tekenaar schetsen van de resten van het kasteel van Egmond. Het kasteel was tijdens de middeleeuwen een van de machtigste plekken in de Nederlanden. Maar de geuzen hadden het voorafgaand aan het Beleg van Alkmaar verwoest. Zeventig jaar later was er alleen nog een ruïne te zien. 

Het kasteel van Egmond was gebouwd door de heren van Egmond. Zij hadden tot taak de belangrijke abdij van Egmond te beschermen. In de vijftiende eeuw waren de heren van Egmond verheven tot graaf. Graaf Lamoraal van Egmond werd gezien als een van de eerste voormannen van de opstand tegen het Spaanse gezag. Hij werd daarom in 1568 onthoofd. 

In het voorjaar van 1573 waren er geuzentroepen gelegerd in Egmond. Toen zij op 7 juni van dat jaar wegtrokken, staken ze het kasteel in brand. Geuzenleider Diederik Sonoy verwachtte dat het Spaanse leger vanaf Haarlem zou oprukken naar Alkmaar. Bij het Beleg van Haarlem hadden de Spanjaarden het kasteel Huis ter Kleef ingenomen en gebruikt als uitvalsbasis. Sonoy wilde voorkomen dat zoiets bij Alkmaar ook zou gebeuren. Hij liet daarom niet alleen het kasteel maar ook de abdij van Egmond verwoesten. Het verhaal gaat dat de stenen daarna gebruikt werden voor de versteviging van de stadsmuren van Alkmaar.  

Wat er nog over was van het kasteel van Egmond raakte in de jaren na het Beleg van Alkmaar steeds verder in verval. Aan het eind van de achttiende en het begin van de negentiende eeuw werden de resten helemaal gesloopt. Tegenwoordig zijn in Egmond aan den Hoef wel nog de fundamenten van het kasteel te zien. 

Datering: 1643-08-03
Collectie: RAA, Beeldcollectie
Nummer: PR 1001031
Link: https://hdl.handle.net/21.12106/28197bac-3846-42af-a4ce-4413c7fbd3db
Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Heb je een opmerking of vraag over deze bron? Of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema? Laat het ons weten via educatie@archiefalkmaar.nl.

Geschiedenislokaal Regionaal Archief

Ruïne van het kasteel van Egmond

Tijdvak: Tijd van regenten en vorsten (1600-1700)


Omschrijving

Ruïne van het kasteel van Egmond

In 1643 maakte een tekenaar schetsen van de resten van het kasteel van Egmond. Het kasteel was tijdens de middeleeuwen een van de machtigste plekken in de Nederlanden. Maar de geuzen hadden het voorafgaand aan het Beleg van Alkmaar verwoest. Zeventig jaar later was er alleen nog een ruïne te zien. 

Het kasteel van Egmond was gebouwd door de heren van Egmond. Zij hadden tot taak de belangrijke abdij van Egmond te beschermen. In de vijftiende eeuw waren de heren van Egmond verheven tot graaf. Graaf Lamoraal van Egmond werd gezien als een van de eerste voormannen van de opstand tegen het Spaanse gezag. Hij werd daarom in 1568 onthoofd. 

In het voorjaar van 1573 waren er geuzentroepen gelegerd in Egmond. Toen zij op 7 juni van dat jaar wegtrokken, staken ze het kasteel in brand. Geuzenleider Diederik Sonoy verwachtte dat het Spaanse leger vanaf Haarlem zou oprukken naar Alkmaar. Bij het Beleg van Haarlem hadden de Spanjaarden het kasteel Huis ter Kleef ingenomen en gebruikt als uitvalsbasis. Sonoy wilde voorkomen dat zoiets bij Alkmaar ook zou gebeuren. Hij liet daarom niet alleen het kasteel maar ook de abdij van Egmond verwoesten. Het verhaal gaat dat de stenen daarna gebruikt werden voor de versteviging van de stadsmuren van Alkmaar.  

Wat er nog over was van het kasteel van Egmond raakte in de jaren na het Beleg van Alkmaar steeds verder in verval. Aan het eind van de achttiende en het begin van de negentiende eeuw werden de resten helemaal gesloopt. Tegenwoordig zijn in Egmond aan den Hoef wel nog de fundamenten van het kasteel te zien. 

Datering: 1643-08-03
Collectie: RAA, Beeldcollectie
Nummer: PR 1001031
Link: https://hdl.handle.net/21.12106/28197bac-3846-42af-a4ce-4413c7fbd3db

Regionaal Archief Alkmaar

Het Regionaal Archief Alkmaar beheert archieven uit een deel van Noord-Holland. De studiezaal is gevestigd aan de Bergerweg 1, 1815 AC Alkmaar. Veel informatie is ook te vinden op de website www.archiefalkmaar.nl. 

Trefwoorden

Egmond
Middeleeuwen
oorlogsvoering
geuzenleger
Diederik Sonoy